معرفی رساله العقل و الجهاله
از رساله «العقل و الجهاله» سه نسخه خطی، یک نسخه کامل در ۵۱ صفحه و دو نسخه ناقص در ۱۶ و ۸ صفحه، در دسترس است. این نسخه‌ها در سال ۱۳۹۵ (۱۴۲۸ قمری) یافت شد. محتوای رساله به مباحثی پیرامون نفس انسانی، عقل و جهل بر پایه نظریه فطرت آیت‌الله شاه‌آبادی پرداخته است. برخی مباحث آن مشابه مطالبی است که در دست‌نوشته مرحوم حیدر معجزه که با نام «رشحات‌المعارف» منتشر شده است. تاریخ تألیف این نوشته، پس از تألیف کتاب «الانسان و الفطرة» است، زیرا در صفحه ۵۱ این جزوه به کتاب الانسان و الفطرة ارجاع داده شده است. (کتاب الانسان و الفطره در سال ۱۳۵۹ هـ ق تألیف شده است).
مؤلف بزرگوار، ابتدا هشت موضوع را با عنوان «المطلب» بیان کرده است: شناخت عالم امر و خلق؛ ترکیب خلقت انسان؛ اقسام طینت و مبدأ سعادت و شقاوت؛ نسبت روح و بدن؛ عقل و جهل در انسان؛ وجه آنکه چگونه انسان از اصحاب عقل یا اصحاب جهل می‌شود؛ وزیر بودن خیر برای عقل؛ بیان اجمالی درباره قوای انسانی.
در ضمن مطلب ششم، به چند مقام اشاره شده است: مبادی و ریشه‌های ادراکات انسان، معیار سعادت و شقاوت، اقسام اهل سعادت و شقاوت، اثر فعلیت یافتن قوه عقل در انسان، فطرت حریت‌خواهی انسان و طریق دستیابی به سعادت.
سپس بحث را در پنج مقام ادامه داده است: مقام هویت، مقام احدیت، مقام واحدیت، مقام الهیت و مقام صمدیت.
در ضمن مقام هویت، ده تنبیه بیان شده که در آن برخی ویژگی‌های فطرت انسان طرح گردیده و نحوه معرفت انسان به خدا مورد بحث قرار گرفته است.
در بخش پایانی نیز مطالب گفته شده در ضمن شخصیت سیدالشهدا علیه‌السلام و یاران ایشان و همچنین امام سجاد علیه‌السلام به طور مصداقی مورد بحث قرار داده شده است.
این رساله پس از تصحیح، به همراه ترجمه آن، در سال ۱۴۰۱ شمسی از سوی «بنیاد علوم و معارف اسلامی» منتشر شده است.